Genocide

Uitroeiing van een volk. Hamas wil volgens haar handvest de staat Israël of ‘alle Joden’ uitroeien. De Koran roept er in diverse teksten toe op. Ook de staat Israël wordt er geregeld van beschuldigd genocide te plegen op Palestijnen. Hoe juist is dat?

Oorsprong
Het woord komt van het Griekse genos (kind, familie, geslacht, generatie) en het Latijnse caedere (houwen, doden). Het wordt voor het eerst gebruikt door Raphael Lamkin, in zijn boek Axis Rule in Occupied Europe (1944). In het conflict tussen Israël en de Palestijnen komen niet alleen islamitische maar ook westerse critici geregeld met een lelijke beschuldiging: Israel pleegt genocide!

Israëlische bedoelingen
Met de militaire middelen waarover Israël beschikt en het overzichtelijke gebied waarin de meeste Palestijnen wonen, zou genocide op de Palestijnen voor Israël binnen de mogelijkheden liggen. Israël verklaart nadrukkelijk dat het niet op de uitroeiing van het Palestijnse volk uit is. Zo’n voornemen is bovendien niet in formele, officiële, of staatsdocumenten terug te vinden. Toch noemen mensen het zionisme een criminele onderneming. Ze vergelijken de Joden met de nazi’s en noemen hun gedrag fascistisch.

Arabische bedoelingen
Tegenover de vele Israëlcritici staan de mensen die zich kritisch opstellen tegenover de Arabische kant. Ze nemen aan dat de Arabieren of de moslims alle Israëli’s wil uitroeien. Op de vraag wie dan achter deze plannen steekt, volgt meestal een ongenuanceerd antwoord. De een denkt aan alle Arabieren of alleen de agressieve Palestijnen. Een ander denkt aan alle dan wel alleen terroristische moslims. Of aan Fatah en de PLO, of suborganisaties daarvan, of aan Hamas, Hezbollah, Palestine Islamic Jihad, de Moslimbroederschap, Al-Qaida, en zo verder.

Hamas draait er niet omheen. De intentie van genocide is inderdaad in het handvest en veel schriftelijke en mondelinge verklaringen van de organisatie terug te vinden.

Hitler als ijkpunt
Veel waarnemers doen het af als ongevaarlijke en vrijblijvende Arabische of islamitische retoriek. Ook hier komen critici met een vergelijking aan. Hitler werd ook als een ongevaarlijke gek beschouwd. Door die beoordelingsfout kon hij democratisch aan de macht komen. Om vervolgens de wereld in een catastrofe te dompelen. Voor Hamas ligt dat anders. De beschikbare middelen zijn (tot nu toe) bij lange na niet toereikend om een dergelijke onderneming succesvol af te sluiten. Met dat argument negeren veel mensen de openlijk aangekondigde intenties van Hamas. Ook in het Westen hebben mensen meer moeite met de ‘disproportionele’ militaire inzet van Israël dan met de plannen van Hamas.

Wanverhouding
Inderdaad, de 1e en 2e Intifada, maar ook Libanon 2006 en Gaza 2008/2009 hebben veel meer Arabische/Palestijnse slachtoffers gekost dan Israëlische. Volgens een deel van de critici draagt Israël al bij voorbaat alle schuld – vanwege de bezetting. Volgens hen zou zonder de bezetting het hele Midden-Oosten in een vredig paradijs veranderen. Dat er vóór de bezetting al grote aantallen slachtoffers vielen laten ze buiten beschouwing. Hamas zien ze als de zwakkere partij, de underdog. Hoe de zaken ervoor zouden staan als Hamas wel over de juiste middelen kon beschikken, daarover denkt men liever niet. Arabische (dictatoriaal geregeerde) landen kiezen heimelijk de kant van Israël. Ze willen niets met Palestijnse organisaties als Hamas te maken hebben. Ze beschikken over miljarden oliedollars maar denken er geen moment over de Palestijnen behoorlijk te bewapenen. Toch blijven veel mensen liever stellen dat Israël alle Palestijnen wil uitmoorden.

Verdedigers van Israël voeren een rijtje argumenten aan.

• Israël heeft het recht zich te verdedigen.
• Palestijnse (moslim-) strijders zijn in de regel slecht geoefend.
• Ze kiezen met hun raketlanceringen positie tussen burgers. Hun opslagplaatsen bevinden zich bijna altijd in civiele gebouwen.
• Gevechten hebben plaats tussen de burgers in.
• Ze dragen meestal geen gevechtskleding.
• Ze zijn er trots op als martelaar te mogen sterven voor Allah, wat de gevechtskwaliteit niet ten goede komt.
• Als Israël op burgerslachtoffers uit zou zijn, zou men zich beter kunnen beperken tot zware afstandsbombardementen. Grondacties, om terroristen op te sporen, zijn krijgskundig een onnodige vergroting van het risico. Daarvoor bestaat een voorbeeld.
• In de Tweede Wereldoorlog bombardeerden de geallieerden hele Duitse steden plat. Daarbij kwamen miljoenen onschuldige burgers om. Uiterst zelden worden de Amerikanen, Canadezen en Polen beschuldigd van genocide of disproportionaliteit.

Ook onderzoekers komen met tegenargumenten.

• Het Palestijnse (of Libanese, Jordaanse, Egyptische, Syrische) volk komt op geen enkele genocidenlijst voor, ook niet van onverdacht islamitische, pro-islamitische, Arabische en pro-Arabische zijde.
• De feiten zijn dat van de ongeveer 3 miljoen Palestijnen in de afgelopen jaren enkele duizenden zijn omgekomen in gevechten met Israëli’s. Ongeveer de helft daarvan zou door eigen (Palestijns) vuur en ongelukken met explosieven en wapens zijn omgekomen (cijfers 2004).
• Ook zijn duizenden Palestijnen omgekomen door Arabische acties. Kritische bronnen hebben berekend dat er zelfs meer Palestijnen omgekomen zijn door Arabisch dan door Israëlisch ingrijpen.
• Het conflict heeft in dezelfde periode ook enkele duizenden soldaten en Israëlische burgers het leven gekost.

De laatste jaren is de verhouding tussen de aantallen omgekomen Israëli’s en Palestijnen voor de laatsten in ongunstige zin veranderd. Een zuivere interpretatie is moeilijk. De Palestijnen tellen al hun doden. Ook de ‘martelaren’, de uitvoerders van zelfmoordaanslagen, ongelukjes met explosieven en de verkeersslachtoffers tijdens de paniek van een aanval tellen ze mee. De Israëli’s tellen alleen de eigen burgerslachtoffers. De Palestijnen maken geen onderscheid tussen Israëlische burgers en soldaten. Ze stellen zich op het standpunt dat in Israël iedereen onder de wapens moet. “Dus zijn alle Israëli’s soldaat en onze gewapende vijand”. Een nieuwe vorm van erfzonde voor baby’s en kinderen.

De Verenigde Naties over genocide
In de opwinding rond Gaza, begin 2009, haalt een opmerking van de secretaris-generaal van de VN de wereldpers. ‘Het aantal Palestijnse slachtoffers is ondraaglijk.’ Honderden nieuwsmedia hebben op dat moment de beschuldiging van genocide al geroepen. De vraag of ook hier met twee maten gemeten wordt, is niet lastig te beantwoorden. Wie herinnert zich niet de uitspraak van een hoge VN-functionaris: “Van genocide is nog geen sprake!”. Het was zijn opmerkelijke antwoord op de vraag of de aantallen doden in Darfur misschien op genocide begon te lijken. Achteraf vinden critici er een verklaring voor: ‘de VN waren op dat moment nog niet rijp voor optreden’. Het ging daar niet om duizend (1.000) of tienduizend (10.000) doden, maar om een laagste schatting van circa zeventigduizend (70.000). Terwijl de feitelijke teller op dat moment volgens mensenrechtenorganisaties al op tweehonderdduizend (200.000) stond. Andere conflicten, zoals Congo, laten we gemakshalve even beschouwing. Daar gaat het niet om vijf nullen maar om zes. Daar zijn de laatste jaren meer dan twee miljoen (2.000.000) doden gevallen. Kennelijk leeft ook binnen de VN een enorm waardeverschil tussen Palestijnse en andere doden. Toch huidskleur? 

Wat is dan wel volkerenmoord?
Hoe vaak en wanneer hebben mensen het middel van genocide aangegrepen om andere mensen uit te roeien? Om volken die een bedreiging vormden, of hun land niet wilden afstaan, of geen nieuwe godsdienst wilden overnemen, simpelweg af te maken? Het meest in het oog springend voorbeeld is natuurlijk de Holocaust, de uitroeiing van een kleine zes miljoen Europese Joden door de Duitsers, tijdens WO2.

De lijst met andere voorbeelden (incompleet) is langer dan je denkt:

• de Indianen,
• de Maya’s,
• de Inca’s,
• de Koerden,
• de Cambodjanen,
• de Hutu’s tegen de Tutsi’s.

Minder bekend (en net zo incompleet):

• 1,5 miljoen Armeniërs,
• 3 miljoen Oekraïners,
• 6 miljoen zigeuners en Slaven,
• 5 miljoen Russen,
• 5 miljoen Chinezen,
• 1,5 miljoen Bengalezen,
• 1,7 miljoen Oegandezen,
• 250.000 Burundezen,
• 1 miljoen Soedanezen,
• 800.000 Roeandezen en
• 200.000 Bosnische moslims.

Het lijstje is van Sonja Tijthoff en Johan van der Dennen, Massaslachting en genocide:  http://www.antenna.nl/nvmp/010101.htm. Het maakt duidelijk waarom veel commentatoren het conflict tussen Israël en de Palestijnen een miniconflict noemen.

Democide
Critici van het Israëlische optreden uiten ook wel de beschuldiging van staatsterreur. Alleen al door staatsterreur, ook wel democide genoemd, zijn in de 20e eeuw vele miljoenen mensen gesneuveld. Dictators als Stalin, Hitler, Pol Pot en Saddam Hoessein hebben veel mensen het leven gekost. Steeds vaker wordt ook westers geweld in de cijfers betrokken, zoals de oorlogen in Korea en Vietnam. Op http://users.erols.com/mwhite28/war-1900.htm is een lijst te vinden van alleen de slachtoffers in de 20^e eeuw vielen. De aantallen zijn onwaarschijnlijk: circa tweehonderd miljoen (200.000.000).

Niet nieuw
Ook in de Oudheid komen al verhalen over massaslachtingen voor. De Assyriërs, de Babyloniërs, de Grieken, de Romeinen, de Perzen, de Meden, de Chinezen, ze konden er wat van.

Miljoenen mensen lopen vandaag nog met de last rond van andere brokjes democide. In het Oude Testament van de Bijbel wordt ook verteld over moordpartijen. Het volk Israël moet ze, nota bene in directe opdracht van God, uitvoeren om het land Kanaän te veroveren (zie Amalek). Volgens de meeste geleerden gaat het hier om Joodse mythologie. Dat ze daadwerkelijk hebben plaatsgehad is niet bewijsbaar. De verhalen zijn vergelijkbaar met Romeinse en Griekse mythologie. Vermoedelijk ging het de bijbelschrijvers erom, te laten zien hoe dapper de Israëlieten hebben gevochten om hun land te veroveren. Het waren andere tijden. Moord en doodslag sprak mensen nog aan. In onze moderne media, tv en nieuwsbladen, is het allang afgeschaft.  Vanwege het actuele conflict rekenen veel (niet alleen religieus geïnspireerde) mensen  ‘de Joden’ af op hun geschiedenisboek. Het optreden van de staat Israël wordt niet alleen vergeleken met dat van Hitlers nazi‘s, maar ook met dat van de oude Israëlieten. Bewondering voor de verteltrant en een schouderophalen over de – bijna zeker nooit begane – wreedheden maken plaats voor afschuw. Het moderne volk Israël is in de ogen van veel mensen net zo wreed als het oude. Opnieuw is de woede selectief. Even vergeet men de vele uiterst wrede slachtpartijen die in Europa, Azië en de Nieuwe Wereld hebben gewoed. Ze hebben vele miljoenen mensen het leven gekost en hadden met Joden en Israël niets te maken.   

Conclusie
Op het optreden van het Israëlische leger is veel kritiek mogelijk. Die kritiek is er ook. Etnische zuivering, disproportioneel optreden, geen recht op terugkeer voor Palestijnen, discriminatie van de Arabische burgers. Het wordt allemaal breed uitgemeten. Maar de opzet van Israël om het Palestijnse volk uit te roeien valt niet aan te tonen. Tientallen Israëlische organisaties spannen zich in om Palestijnen te voeden, te verzorgen en te verplegen. In Israëlische ziekenhuizen krijgen Palestijnse kinderen en volwassenen medische verzorging. Ze worden geopereerd en verpleegd. Zelfs volgens Palestijnse bronnen was het merendeel van de slachtoffers in Gaza 2009 actief lid van Hamas. Wat het aantal burgerslachtoffers met de helft tot tweederde vermindert. Het kan niet vaak genoeg worden gezegd: ieder burgerslachtoffer is er één teveel. De beschuldiging van genocide lijkt onterecht.