Maronieten

Volgelingen van Maron, een christelijke Syrische kluizenaar uit Aleppo, begin van de 5e eeuw n. Chr.

Scheiding van wegen

Ter herinnering aan deze Maron stichten zijn volgelingen bij Hama aan de rivier de Orontes een klooster: Beth Maron. Door de Arabische veroveringen in het Midden-Oosten (7e eeuw) raakt de geloofsgemeenschap in een isolement tegenover de christelijke kerk in Constantinopel. Op het derde concilie van Constantinopel in 681 wordt een leerstellige koerswijziging afgekondigd. De monniken van Beth Maron nemen die niet over. Vanaf dat moment nemen ze een theologische uitzonderingspositie in.

Westerse invloed

De gemeenschap vlucht in de 8e eeuw naar Libanon. In 1099 – in de tijd van de kruisvaarders – sluiten de Maronieten een unie met de Kerk van Rome. Met het vertrek van de kruisvaarders (eind 13e eeuw) komt de relatie met Rome weer op een laagje pitje. Vanaf de 17e eeuw is er een groeiende westerse (Franse) invloed in taal (eerst Syrisch) en cultuur. De gemeenschap leidt een agrarisch bestaan in de bergen van Libanon. In de 19e eeuw verspreidt de groep zich over het hele Midden-Oosten en de westerse wereld. Een deel trekt naar de kuststeden, vooral naar Beiroet.

Machtsverschuiving ten gunste van moslims 

In 1943 wordt Libanon zelfstandig. In het staatsbestel nemen de christenen en vooral de Maronieten een belangrijke plaats in. Tot op vandaag (2006) bestaat de regel dat de president altijd een Maroniet moet zijn. De komst van de Palestijnen vanaf 1948 verschuift het evenwicht tussen moslims en christenen in het voordeel van de eersten. Vanaf 1970 vormen de Palestijnen in Libanon een eigen militaire macht. Onder de Libanese bevolking ontstaat sociale onrust. In 1975 begint de Libanese Burgeroorlog, die grotendeels wordt uitgevochten tussen christenen en moslims. Politici en ‘christelijke milities’ uit de Maronitische gemeenschap spelen in de oorlog een belangrijke rol.

Emigratie of vlucht

Tijdens maar vooral direct na afloop van de burgeroorlog in 1990 zijn veel Maronieten uit Libanon vertrokken. Maronitische bronnen melden dat tussen 1975 en 1995 ruim 850.000 maronieten het land zijn ontvlucht. De overgeblevenen hebben een groot deel van hun maatschappelijke en politieke macht moeten afstaan. 

In de VS maken Maronieten de laatste decennia een belangrijk deel uit van wat de Arabische lobby genoemd wordt. 

De Maronitische kerkgemeenschap telt in 2004 een half miljoen leden en is een actieve mengvorm van oosters en westers christendom, met invloeden uit Griekenland (Antiochië), Rome, Jeruzalem en Syrië (Mesopotamië). Na het vertrek van het Israëlische leger wordt een ‘sluipende islamisering’ gemeld. De zo gevreesde vervolging van Maronieten is tot nu toe uitgebleven. Wel zijn er berichten over discriminatie: ze worden als een verlengstuk van het Westen beschouwd.

Meer informatie:

http://www.maronites.org