Religieus geïnspireerde mentaliteit.
Hemelse opdracht om een samenleving leefbaar te houden.
Belangrijke voorwaarde om conflicten te beëindigen.
In het conflict tussen Israël en de Palestijnen een vergeten onderwerp.
Het thema Israël-Palestina raakt bij veel mensen een gevoelige snaar. Ze vliegen elkaar in de haren om de geringste historische details, slepen Bijbel, Koran en andere heilige boeken erbij alsof die speciaal voor het conflict geschreven zijn en kijken elkaar niet meer aan als de meningen onoverbrugbaar blijken. Van het verheven begrip vergeving komt veelal niets terecht.
Christendom
Volgens de christelijke traditie zijn wij mensen belast met de erfzonde. Toen Adam en Eva in het paradijs van de verboden vrucht aten, moesten niet alleen zij daarvoor boeten, maar de gehele mensheid. Alle mensen, ook baby’s en kinderen, dragen deze erfzonde met zich mee. De christelijke traditie lijkt er vanuit te gaan dat de mens geneigd is tot slechtheid. Maar gelovigen kunnen hun schuld kwijtraken door vergeving te vragen. Wie God om vergeving vraagt voor slechte daden, zal verlost worden en kan toch naar de hemel gaan als goed gelovige.
Jodendom
Het jodendom gaat niet uit van de kwaadheid in de mens, maar joden geloven dat mensen zelf hun keuze maken tussen goed en kwaad. Wanneer iemand voor het kwade kiest en daar oprecht berouw van heeft, zal God diegene vergeven, zo geloven de joden. Jom Kippoer speelt bij vergeving een belangrijke rol: het is de dag dat vergiffenis voor zonden wordt geschonken.
Islam
Binnen de islam wordt niemand met een zondige natuur geboren, maar de religie gaat er wel vanuit dat zonden bestraft moeten worden. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen grote en kleine zonden. Zonden kunnen op verschillende manieren worden vergeven: door goede daden te verrichten, rituele wassingen, opzeggen van Koranteksten, pelgrimstochten en gebeden.
Afwijzende houding
Binnen de drie genoemde religies onderling laat de vergevingsgezindheid – voorzichtig uitgedrukt – te wensen over. Christenen hebben hun joodse medemens tweeduizend jaar lang verwijten gemaakt over de vermeende moord op hun leider Jezus Christus. In het Nieuwe Testament van de Bijbel komen al de eerste anti-joodse opmerkingen voor. In de loop van de eeuwen heeft dat gebrek aan christelijke vergevingsgezindheid geleid tot moordpartijen op joodse medemensen. Hele gemeenschappen zijn verdreven of vermoord. De meest bizarre uitbarsting van jodenhaat in de christelijke wereld is de Holocaust of Sjoa. Sindsdien lijkt de christelijke wereld een wat tolerantere houding te hebben ontwikkeld.
Ook de Koran is niet erg vergevingsgezind naar joden. Op tientallen plaatsen wordt tegen de Joden gefulmineerd. Moslims ontkennen de kruisdood van Jezus, maar blijven haatdragend om andere redenen. De belangrijkste ervan is dat het Mohammed niet lukte ze over te halen tot zijn nieuwe godsdienst, de islam. Vrijwel direct is sprake van zware bestraffingen, in de vorm van moordpartijen op mannen en slavenhandel in vrouwen en kinderen.
Volgens veel historici is de moslimwereld door de eeuwen heen toleranter geweest voor joden dan die van de christenen. Die situatie lijkt na 1948, na de terugkeer van joden naar Palestina en de stichting van de staat Israël, dramatisch veranderd. Sindsdien heerst in de islamitische wereld een openlijk vijandige sfeer ten aanzien van joden. Deze stelling kan worden gestaafd aan de hand van duizenden anti-joodse preken, artikelen en (wetenschappelijke) boeken.
In de joodse wereld is van een omvangrijke hetze tegen christendom en islam nauwelijks sprake. Ook kan bijna geen religieus getint geweld tegen andersdenkenden worden aangetoond. Miljoenen joden in de diaspora hebben zich overigens – meestal onder dwang – tot een van beide latere godsdiensten bekeerd.
Meer weten?
http://www.solcon.nl/langeveld/chr/student/nl/islam%20zonde%20en%20vergeving.htm
http://www.schooltv.nl/eigenwijzer/infoblok.jsp?infoblok=392545
(GS/2022)
