(1469-1523)
Tot het christendom bekeerde jood uit Duitsland.
Voormalig slager.
Laat zich met zijn gezin in 1505 in Keulen dopen.
Ontpopt zich als jodenhater en jodenvervolger.
Reuchlin leest met gespleten tong voor uit de Talmoed. Pfefferkorn stoort hem daarbij met zijn voet. Illustratie overgenomen van www.judengasse.de.
Niet uit vrije wil
Pfefferkorn is als medewerker van Jacob van Hoogstraaten, een Dominicaan die de Inquisitie leidt, betrokken bij het vervolgen van joden. Hij schrijft in 1507 Der Judenspiegel. Hij pleit ervoor dat joden hun gebruiken en rituelen opgeven, afstand doen van de Talmoed en de christelijke Ceremoniën (door de Kerk georganiseerde religieuze discussies tussen christenen en joden) bijwonen. Hun joodse cultuur zou de oorzaak zijn van hun haat tegen de christenen. Tegelijk meent hij dat het vervolgen van joden er de oorzaak van is dat zij zich niet uit vrije wil tot het christendom willen bekeren. Waar het gaat om het bloedsprookje verdedigt hij de joden.
Beslissing teruggedraaid
De Dominicanen nemen zijn voorstellen gretig over. Keizer Maximiliaan besluit in augustus 1509 dat de joden alle schriftelijke werken die zich uitspreken tegen de christenen bij Pfefferkorn moeten inleveren. Vervolgens besluit de keizer dat alle Hebreeuwse boeken die zich tegen het Nieuwe Testament keren moeten worden vernietigd. Pfefferkorn begint met de confiscatie in Frankfurt en trekt daarna naar Worms, Mainz, Bingen, Lorch, Lahnstein en Deutz, totdat hij in zijn taak wordt tegenwerkt door Uriel von Gemmingen, aartsbisschop van Mainz. Deze beweegt de keizer ertoe zijn beslissingen te herzien.
Verloren rechtszaak
Pfefferkorn maakt openlijk ruzie met de beroemde humanistische geleerde Reuchlin (1455-1522). In zijn geschrift Der Augenspiegel slaat die terug. Hij betoogt dat de christen de jood als zijn naaste moet liefhebben en van de joodse boeken moet afblijven. Pfefferkorn komt met een antwoord: Der Brandspiegel. Daarin gaat hij opnieuw te keer tegen de joden. Hij eist onder meer verbranding van alle exemplaren van de Talmoed. Een rechtszaak volgt, die uiteindelijk in 1516 door Reuchlin wordt gewonnen. Ook de publieke opinie in Duitsland neemt Reuchlin’s standpunt over. De episode (1514-1516) gaat de geschiedenis in als de Boekenstrijd (Battle of the Books, Bücherstreit).
Meer informatie:
